Maandag t/m Donderdag 17:50 u op NPO 2

Zoon van verzetsheldin wordt vredestichter

Fons Cornelissen (90) is ondanks zijn leeftijd nog steeds actief in het vrijwilligerswerk rondom de Parochie van Baarle-Hertog, het Belgische gedeelte van Baarle. En die parochie speelt een belangrijke rol in zijn leven. Op 20 september 1944 wordt er het naakte lijk van zijn moeder gedropt voor de deur. Fons is dan 18 jaar. Toch verzuurt hij niet en gaat hij zich juist inzetten voor de gemeenschap. 

“In de eerste wereldoorlog hielp mijn moeder haar moeder vluchtelingen te smokkelen van België naar Nederland. En destijds zijn er veel Belgen naar Nederland gekomen. Ze heeft er 11 maanden voor in de gevangenis gezeten. In de tweede wereldoorlog heeft zij weer vluchtelingen geholpen van Nederland naar België, en dan door richting Spanje. Dat waren vooral piloten. Ze is daar op een gegeven moment verraden en opgepakt." 

Arrestatie

“Ik lag te slapen en hoorde het gerommel en getier, dat hoor je nog wel eens. Ik vind het verschrikkelijk, ik kan het niet onder woorden brengen.” Fons heeft het over 8 september 1944, de Nazi’s arresteren zijn ouders. Zijn vader wordt de volgende dag vrijgelaten, maar zijn moeder niet. “Ze zijn op 10 september gefusilleerd. Dinsdags hebben ze hen naar hier gebracht en naakt gedumpt voor de kerk. De kleren lagen er bij. De zusters hebben zich ontfermd en de slachtoffers de parochiezaal ingebracht. Dat was een beroerde tijd.” 

Het gezin met 8 kinderen blijft verscheurd achter. Gevolgen van een heldendaad waar Fons soms wel moeite mee heeft. “Dan denk je wel eens: Moeder, waarom heb je dat gedaan? Wij zijn verweesd achtergebleven. Maar goed, ik denk ook wel: als ik in haar schoenen had gestaan, had ik het ook gedaan. Dus ik moet geen verwijten maken.”

Vredestichter

De traumatische gebeurtenissen verzuren Fons niet. Hij ontwikkelt zich tot vredestichter in het dorp. “Er heeft altijd wrevel bestaan tussen de Nederlanders en de Belgen omdat al die grenzen hier zo door elkaar lopen.”

Om de twee nationaliteiten dichterbij elkaar te brengen heeft Fons een jeugdvereniging opgezet, voor zowel Nederlanders als Belgen. “Zo hebben we de krachten gebundeld. Tot onvrede van de ouders soms. Maar vanaf het eerste moment was het een succesverhaal.” Eén van de kinderen: “Alleen bij de voetbal vechten we wel eens hoor.”

Nieuwe generatie

Fons wil het verhaal van zijn familie doorgeven aan de nieuwe generatie. Dat de prijs van vrede hoog is. De kleindochter van Fons, Sandra, heeft het stokje van de jeugdvereniging overgenomen en vertelt nu het verhaal van haar overgrootmoeder aan de jeugd. Zo maken tegenwoordig de basisschoolleerlingen van zowel de Belgische als de Nederlandse scholen gezamenlijk het monument van de moeder van Fons schoon. “Kinderen weten nu niet meer hoe het is om nog ruzie te maken om hun nationaliteit, ze groeien samen op,” zegt Sandra.

Reacties